Vitamine A (retinol) is een in vet oplosbare vitamine die uitsluitend voorkomt in dierlijke producten. Enkele voorbeelden hiervan zijn:
• Lever
• Rood vlees
• Zuivelproducten
• Boter
• Vis
• Eigeel
Aan sommige margarines, halvarines en bak- en braadproducten wordt kunstmatig vitamine A toegevoegd.
Provitamine A / Bètacaroteen
Daarnaast wordt vitamine A door het lichaam aangemaakt uit bètacaroteen (provitamine A). Bètacaroteen of provitamine A is dus een voorloper van vitamine A. Bètacaroteen is de oranje of gele kleurstof die in veel verschillende groente, fruit en vruchten voorkomt, waaronder:
• Worteltjes
• Mango
• Citrusvruchten
• Passievrucht
• Broccoli
• Spinazie
Waar is vitamine A goed voor?
Vitamine A is onmisbaar voor het menselijk lichaam. Vitamine A is onder meer nodig en/of verantwoordelijk voor:
• Gezondheid van alle lichaamscellen
• Opbouw van haarvaten
• Opbouw van huid, haar en tandvlees
• Een goed zicht
• Lichamelijke groei
• Lichamelijke weerstand
Vitamine A-tekort
Te weinig vitamine A kan onder meer de volgende effecten hebben:
• Nachtblindheid
• Volledige blindheid
• Schilferige huid
• Slecht gebit
• Verminderde afweer
• Verminderde vruchtbaarheid
Weetjes over vitamine A
• Verhitting van voedsel kan tot 40 procent van de aanwezige vitamine A vernietigen.
• Het menselijk lichaam kan vitamine A prima opslaan, maar slecht uitscheiden waardoor een giftige vitamine A ophoping (hypervitaminose A) kan ontstaan.
• Een vitamine A overschot (hypervitaminose A) kan leiden tot hoofdpijn, misselijkheid, duizeligheid, vermoeidheid en afwijkingen aan ogen, huid, haren, gebit en botten.
• In de lever van een ijsbeer zit genoeg vitamine A om een mens te doden
• Bètacaroteen wordt veel slechter opgenomen dan men aanvankelijk dacht, waardoor slechts een klein deel de bruikbare vitamine A oplevert.
• Met name in ontwikkelingslanden komt ernstig vitamine A-tekort veel voor en veroorzaakt het op grote schaal blindheid en sterfte.
• Hoge doseringen vitamine A kunnen de lever beschadigen.
• Zwangere vrouwen hebben een verhoogde behoefte aan vitamine A, maar moeten ook extra oppassen voor hypervitaminose A.
• Vitamine A is betrokken bij de weerstand en wordt daarom ook wel de anti-infectie vitamine genoemd.
• Voornamelijk mensen met lever- of alvleesklieraandoeningen zijn gevoelig voor een tekort aan vitamine A.
Gerelateerde artikelen: