Autisme is een pervasieve (diep doordringende) ontwikkelingsstoornis. Autisme wordt met name gekenmerkt door beperkingen in de sociale interactie en communicatie en herhaaldelijke handelingen. Autisme is al aanwezig voor iemands geboorte en is voor het derde levensjaar meestal niet merkbaar. Ernstig autistische personen kunnen niet zelfstandig functioneren. Autisme kan niet worden genezen. Over de oorzaak van autisme is tot op heden weinig concreets vastgesteld. Er zijn echter volop theorieën bekend.
Autisme – Verwarrend
Autisme wordt vaak verward met syndromen die autistisch gedrag met zich meebrengen, waaronder:
• Syndroom van Kanner (“klassiek autisme”)
• HFA (hoogfunctionerend autisme) = autisme zonder verstandelijke handicap
• Syndroom van Asperger (afwijkende pervasieve ontwikkelingsstoornis)
Halverwege de twintigste eeuw werd autisme zelfs verward met o.a. eenzelvig en/of psychotisch gedrag en schizofrenie.
Vaststellen van autisme
Het vaststellen van autisme is een lastige opgave. Autistisch gedrag komt namelijk bij uiteenlopende aandoeningen voor (veel meer nog dan bovenstaand rijtje). Pas sinds eind twintigste eeuw wordt autisme regelmatig erkend bij alle leeftijdscategorieën met een “normale begaafdheid” en niet hoofdzakelijk vastgesteld bij jonge kinderen met een verstandelijke handicap. Autisten zijn dan ook niet per definitie verstandelijk gehandicapt en autisme kan zelfs los staan van iemands intelligentie.
Symptomen van autisme
Autisme wordt beschouwd als een ontwikkelingsstoornis met een neurologische oorzaak. De hersenen van autisten functioneren namelijk anders, waardoor waarnemingen uit losse, verbandloze fragmenten bestaan. In het hoofd van een autist is het een chaos en hoe meer impressies, des te groter deze chaos wordt. De drie belangrijkste kenmerken van autisme zijn afwijkingen in de:
• Communicatie (uiten en begrijpen)
• Verbeelding
• Sociale interactie
Autisme uit zich bijvoorbeeld in:
• Communicatiestoornissen
• Herhaling van handelingen
• Vasthouden aan rituelen & gewoonten
• Dwangmatig gedrag
• Hekel aan veranderingen
• Behoefte aan structuur
• Onvermogen om “het grote geheel” te zien
Autisme – Concreet versus abstract
Autisten gaan relatief goed om met letterlijke en concrete zaken, maar juist niet met abstracte zaken, zoals woordgrappen, sarcasme, spreekwoorden en emotionaliteit. Kortom: hoe abstracter een begrip, des te moeilijker het te vatten is voor een autistisch persoon. Omgekeerd is het verhaal van een autist lastig te volgen voor een ander (fragmentarisch & onsamenhangend).
Autisme behandelen
Autisme is niet te genezen, maar wel te behandelen. Behandeling richt zich met name op:
• Verbetering van de communicatieve vaardigheden
• Inperken van stereotype gedragingen
• Stimuleren en optimaliseren van sociale interactie
• Leveren van opvoedingsondersteuning
• Medicatie (o.a. antipsychotica en antidepressiva)
• Therapie
• Zelfhulpgroepen
894 keer gelezen